Menyu

Oʻzbekistonda ta’lim sifatini ta’minlash tizimining shakllanishi

Oʻzbekistonda ta’lim sifatini ta’minlash tizimining markazlashgan institutsional asosi 2017-yilda yaratildi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 20-apreldagi PQ-2909-son qaroriga muvofiq qabul qilingan Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 18-iyuldagi 515-son qarori bilan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Ta’lim sifatini nazorat qilish davlat inspeksiyasi tashkil etildi. Mazkur Inspeksiya Davlat test markazining ta’lim sifatini nazorat qilish, pedagog kadrlarni attestatsiyadan oʻtkazish hamda ta’lim muassasalarini attestatsiyadan oʻtkazish boʻyicha faoliyat yurituvchi tarkibiy boʻlinmasi negizida shakllantirildi.

Image

Mazkur qaror bilan Inspeksiyaga ta’lim sifati ustidan davlat nazoratini amalga oshirish, mulkchilik shakli va idoraviy boʻysunuvidan qat’i nazar davlat va nodavlat ta’lim tashkilotlarini attestatsiya hamda davlat akkreditatsiyasidan oʻtkazish, davlat ta’lim standartlari va malaka talablariga muvofiqlikni tahlil qilish, shuningdek sifat monitoringi bilan bogʻliq boshqa vazifalarni amalga oshirish kabi muhim vakolatlar yuklatildi. Shu tariqa, 2017-yildan boshlab Oʻzbekistonda ta’lim sohasida tashqi sifatni ta’minlashning asosiy funksiyalarini amalga oshiruvchi davlat instituti faoliyat yurita boshladi.

Mazmunan, ushbu tizim milliy sifatni ta’minlash tizimini shakllantirish uchun muhim boʻlgan tashqi baholash, attestatsiya, davlat akkreditatsiyasi, dalillarni yigʻish hamda ta’lim tashkilotlari faoliyati ustidan tartibga soluvchi nazorat kabi funksiyalarni oʻz ichiga olgan edi. Bu esa amaldagi akkreditatsiya va sifatni ta’minlash tizimi 2025-yilda birdaniga shakllanmaganini, balki avvaldan faoliyat yuritib kelgan davlat tizimi asosida bosqichma-bosqich rivojlanganini koʻrsatadi.

“Yangi Oʻzbekiston” doirasida amalga oshirilgan keng koʻlamli ma’muriy islohotlar natijasida 2022-yilda davlat boshqaruvi tizimining institutsional tuzilmasida oʻzgarishlar amalga oshirildi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 21-dekabrdagi PF-269-son Farmoniga muvofiq, 2023-yil 1-yanvardan boshlab Inspeksiyaning funksiya va vakolatlari Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi hamda Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi oʻrtasida taqsimlandi.

2025-yilda institutsional konsolidatsiyaning yangi bosqichi boshlandi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 5-maydagi PF-76-son Farmoni bilan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzuridagi Ta’lim sifatini ta’minlash milliy agentligi tashkil etildi. Mazkur Farmonda ta’lim va ilmiy tashkilotlarni tashqi baholash mexanizmlarini joriy etish hamda ta’lim xizmatlari sifatini oshirish islohotning asosiy maqsadi sifatida belgilangan.

Shuningdek, Agentlikka ta’lim tashkilotlarini tashqi baholash, xalqaro standartlar va ilgʻor xorijiy tajriba asosida sifatni baholash mezonlari hamda metodlarini ishlab chiqish va takomillashtirish, xalqaro hamkorlikni kengaytirish, xalqaro sifatni ta’minlash tashkilotlariga a’zolikni ta’minlash hamda milliy akkreditatsiya tizimining xalqaro tan olinuviga erishish kabi vakolatlar yuklatildi.

Mazkur izchillik akkreditatsiya tizimining keyingi normativ-huquqiy rivojlanishida ham oʻz aksini topdi. Xususan, Vazirlar Mahkamasining 2025-yildagi 498-son qarori bilan oʻrta maxsus, professional, oliy, oliy ta’limdan keyingi ta’lim, qayta tayyorlash va malaka oshirish tashkilotlari uchun kompleks hamda maxsus davlat akkreditatsiyasi tizimi joriy etildi. Mazkur qaror bilan Agentlik akkreditatsiya bilan bogʻliq tartibga solish, reyestrlarni yuritish, monitoring va tan olish jarayonlarining markaziy vakolatli organi sifatida belgilandi.

Agentlikning Asosiy Vakolatlari

Tashqi baholash

Ta’lim tashkilotlari faoliyatini xolis va tizimli ravishda tashqi auditdan o‘tkazish mexanizmi.

Akkreditatsiya

Kompleks va maxsus davlat akkreditatsiyasi jarayonlarini xalqaro standartlar asosida amalga oshirish.

Sifat monitoringi

Ta’lim xizmatlari sifatini doimiy tahlil qilish va rivojlanish trayektoriyasini belgilash.

Xalqaro hamkorlik

Xalqaro sifatni ta’minlash tarmoqlari bilan integratsiya qilish va tajriba almashish.

Normativ nazorat

Sifatni ta’minlash sohasidagi me’yoriy hujjatlarni ishlab chiqish va amaliyotga joriy qilish.

Tan olish jarayonlari

Milliy akkreditatsiya natijalarining xalqaro darajada tan olinuviga erishish strategiyasi.

Powered by GSpeech